Być sobą

Co to znaczy „być sobą”? Czy to, że nie udajemy kogoś innego? Czy może to, że mówimy zawsze swoje zdanie? Czy też może to, że lubimy samych siebie i niezależnie z kim spędzamy czas, zachowujemy się podobnie? A może to bycie szczerym wobec siebie? Czy łatwo być sobą? I czy to w ogóle jest możliwe, zawsze być sobą?

Myślę, że „być sobą” nie jest łatwo. Często się mówi, że najważniejsze jest pierwsze wrażenie. Staje się to szczególnie istotne, gdy np. idzie się na rozmowę kwalifikacyjną. To powiedzenie pokazuje pewną prawdę. Że patrzymy na drugiego człowieka zbyt powierzchownie. Zbyt często liczy się to, co widać na pierwszy rzut oka. W krótkich zetknięciach ze sobą, ale często też i w tych dłuższych. Jak często zatrzymujemy się tylko na tym, co drugi człowiek nam pokazuje? A jak rzadko wysilamy się, żeby zobaczyć to, co jest w nim, w środku?

Myślę, że z tego powodu większość z nas zakłada na co dzień maskę. A pod nią chowa swoją prawdziwą twarz. Bo maskę możemy zdjąć, nałożyć, możemy zmieniać maski, w zależności od człowieka, z którym się spotykamy. W filmie szwedzkiego reżysera Bergmana „Ansiktet” („Twarz”), człowiek, który nałożył maskę, chciał stworzyć wokół siebie tajemniczą aurę, dzięki której był dla otoczenia bardziej interesujący, wzbudzał poważanie. Czy tak było do końca? Kto chce się dowiedzieć, powinien obejrzeć film.

Kolejnym przykładem zakładania maski na co dzień jest zawód clowna. Niezależnie od tego, czy jest on wesoły czy smutny, jego maska zawsze się uśmiecha. Francuski raper Soprano w utworze „Clown” śpiewa „ … Chowam się za tym anielskim uśmiechem przez długi czas/ Nie wiem, jak się cofnąć, ale kim jestem naprawdę? ...” Soprano pokazuje całym utworem jak czuje się ktoś, kto na co dzień zakłada maskę. Pojawiło się we mnie pytanie, dlaczego ktoś wybiera zawód clowna?

No właśnie. Jeżeli nie pozwolimy sobie na „bycie sobą”, to co nam wtedy pozostaje? Zakładanie „maski”. Lub jak w książce Witolda Gombrowicza przybieranie „gęby”. Będziemy za każdym razem inni, dopasowując się do każdego człowieka? Czy to da nam spokój i radość życia? Pozwoli na akceptację samego siebie? Myślę, że nie. Będzie to raczej zmuszało nas do ciągłej walki ze sobą i będzie szargał nami wciąż niepokój. Bo będą się pojawiać pytania: Co będzie, jeżeli zdejmiemy maskę? Czy dalej będziemy lubiani? Czy Ci co są z nami będą chcieli dalej z nami być? A co, jeżeli nie? Powinniśmy wiedzieć, że ci, co nas nie rozumieją i zrozumieć nie chcą, są z nami z powodu maski, która im się podoba. A jeżeli ją chociaż na chwilę zrzucimy, to będą się dziwili. Przyzwyczaili się przecież do nas w masce. Czyli nie do nas, tak naprawdę. 

Więc czy nie warto od początku być sobą? Bo Ci, którzy nas nie lubią bez maski, i tak by nas nie docenili. Cokolwiek byśmy nie zrobili. A Ci, którym spodobamy się bez maski, będą nas lubili niezależnie od tego, co danego dnia zrobimy. Bo jeżeli staliśmy się dla kogoś naprawdę ważni, to dlatego, że ujęły go nasze prawdziwe cechy, i te lepsze, i te gorsze.

Jest takie piękne opowiadanie napisane przez Anthony de Mello w książce „Śpiew ptaka” pt. „Nie zmieniaj się”. Nie jest bardzo długie, ale zbyt długie na bloga. Tak więc napiszę tylko najważniejsze zdania. Najważniejsze wg mnie. W Internecie można znaleźć całe opowiadanie.

„ … Wszyscy ciągle mi mówili, żebym się zmienił. … A ja się obrażałem, choć zgadzałem się z nimi. I chciałem się zmienić, ale nie potrafiłem pomimo wysiłków. … … Aż pewnego dnia najlepszy przyjaciel powiedział mi: - Nie zmieniaj się. Bądź, jaki jesteś. Tak naprawdę to nieważne, czy się zmienisz, czy nie. Kocham cię, jakim jesteś, i nie mogę przestać cię kochać. … …”

Właśnie o to chodzi. Jeżeli stajemy się dla kogoś ważni, to nieważne ile mamy zalet a ile wad. Bo prawdziwi przyjaciele widzą sercem, czyli więcej niż tylko to co widać. I widocznie pasuje im to, co sobą naprawdę reprezentujemy. Jezus wybierał pozornie słabych ludzi na swoich uczniów. Bo wiedział, że oni widzą i czują więcej. Nawet jeżeli wszystkiego nie rozumieją. Ale dawał im swoją miłość i zaufanie, nawet gdy upadali. Dlatego byli potem dużo silniejsi od tych pozornie silnych. Nie musimy więc udawać, pokazywać się ciągle od najlepszej strony, ani  robić wrażenie. Dla prawdziwych przyjaciół jesteśmy ważni my sami. Dlatego warto być sobą, żeby zachować to, co w nas najcenniejsze. Bo prawdziwy przyjaciel zawsze to zauważy. Nawet jeżeli nie od razu to po jakimś czasie. Jak w tym opowiadaniu. Chce zrozumieć, bo jesteśmy dla niego ważni. Nie rezygnujmy więc nigdy z siebie Nie krzywdźmy siebie z obawy, że możemy skrzywdzić innych. Nigdy nie dogodzimy wszystkim. Pozwólmy sobie na siebie. Na bycie sobą.

I tak jeszcze na koniec, dla dodatkowej refleksji, słowa z utworu „W górę patrz”. Śpiewa Artur Gadowski z zespołu IRA. „Pozostaniesz bezimienny, gdy się wtopisz w tłum/ Nie zawrócisz wtedy biegu spraw/ Kto na drobne się rozmieni, nie poskłada już/ I nie będzie sobą, choćby chciał/ ...”